Rijke landen vaccineren één persoon per seconde, terwijl de armste landen nog geen enkele dosis kunnen toedienen

10/03/2021

Een jaar na de afkondiging van de COVID-19 pandemie waarschuwt de People's Vaccine Alliance, waar Oxfam deel van uitmaakt, dat ontwikkelingslanden geconfronteerd worden met kritieke tekorten aan zuurstof en medische voorraden om het hoofd te bieden aan COVID-19 gevallen, terwijl de meerderheid nog niet eens in staat is geweest één enkele dosis van een COVID-19 vaccin toe te dienen. Rijke landen daarentegen hebben hun burgers de afgelopen maand met een snelheid van één persoon per seconde gevaccineerd.

Veel van deze rijke landen, waaronder de VS, het VK en de EU, blokkeren een voorstel van meer dan 100 ontwikkelingslanden dat vandaag in de Wereldhandelsorganisatie (WTO) zal worden besproken. Het voorstel zou de monopolies van farmaceutische bedrijven terzijde schuiven en een dringend noodzakelijke schaalvergroting van de productie van veilige en effectieve COVID-19-vaccins mogelijk maken om ervoor te zorgen dat armere landen toegang krijgen tot de doses die zij zo dringend nodig hebben.

Hoewel meer arme landen de komende dagen doses zullen ontvangen uit de COVAX-faciliteit van de Wereldgezondheidsorganisatie, betekent de beschikbare hoeveelheid dat slechts drie procent van de mensen in die landen tegen het midden van het jaar kan hopen te zijn ingeënt, en in het beste geval slechts een vijfde tegen het einde van 2021.

Bijna een miljoen mensen wereldwijd hebben de oproep ondertekend van de People's Vaccine Alliance om rijke landen te laten ophouden grote farmaceutische monopolies en winsten te beschermen boven het leven van mensen. Op 11 maart zullen buiten de farmaceutische hoofdkantoren protesten plaatsvinden als onderdeel van een wereldwijde actiedag van activisten over de hele wereld.

Uit recente opiniepeilingen die YouGov in opdracht van de Alliantie heeft uitgevoerd in de VS, Frankrijk, Duitsland en het VK, is gebleken dat in deze landen gemiddeld meer dan twee derde (69%) van de mensen van mening is dat de regeringen ervoor moeten zorgen dat de wetenschap en de knowhow op het gebied van vaccins worden gedeeld met gekwalificeerde fabrikanten over de hele wereld. Dit, in plaats van het exclusieve eigendom te blijven van een handvol farmaceutische giganten, en dat de ontwikkelaars van vaccins hiervoor een passende vergoeding moeten krijgen.

De uitvoerend directeur van Oxfam International, Gabriela Bucher, zei: "Over de hele wereld zijn al twee en een half miljoen levens verloren gegaan door deze wrede ziekte en veel landen vechten zonder adequate medische zorg en zonder vaccins. Door een kleine groep farmaceutische bedrijven te laten beslissen wie blijft leven en wie sterft, laten rijke landen deze ongekende wereldwijde noodsituatie op het gebied van de volksgezondheid voortduren en zetten zij nog veel meer levens op het spel. Op dit cruciale moment hebben ontwikkelingslanden steun nodig - geen tegenstand."

De Alliantie waarschuwde dat in Zuid-Afrika, Malawi en andere Afrikaanse landen de geschiedenis zich dreigt te herhalen. Miljoenen mensen stierven in het begin van de jaren 2000 omdat farmaceutische monopolies succesvolle behandelingen voor HIV/AIDS onbetaalbaar hadden gemaakt tegen prijzen die konden oplopen tot 10.000 dollar per jaar.

De monopolies van de farmaceutische industrie werden uiteindelijk overruled, waardoor de massaproductie van goedkope, effectieve behandelingen voor mensen met HIV/AIDS mogelijk werd, wat betekent dat miljoenen mensen die anders zouden zijn omgekomen, nu in leven zijn.

Op 10 en 11 maart zullen meer dan 100 ontwikkelingslanden, aangevoerd door Zuid-Afrika en India, bij de WTO opnieuw pleiten voor een vrijstelling van de handelsaspecten van de intellectuele eigendom (TRIPS), waardoor de juridische belemmeringen voor meer landen en fabrikanten om de vaccins te produceren, hun bevolking te beschermen en deel te nemen aan het economische herstel dat in het verschiet ligt, zouden worden opgeheven.

Nobelprijswinnaar professor Muhammad Yunus, een van de leiders van de People's Vaccine Alliance verklaarde: We moeten nu handelen. Er is geen weg terug. Het is volstrekt oneerlijk dat rijke landen, die genoeg vaccins hebben om hun burgers te beschermen, de TRIPS-ontheffing blokkeren, die armere landen zou kunnen helpen de vaccins te krijgen die ze nodig hebben. ”

Alle toonaangevende ontwikkelaars van vaccins hebben miljarden dollars aan overheidssubsidies ontvangen, maar de farmaceutische bedrijven hebben het monopolie gekregen om ze te produceren en er winst mee te maken.

Tegelijkertijd staan overal ter wereld gekwalificeerde vaccinproducenten klaar om meer vaccins te produceren, indien zij toegang zouden krijgen tot de technologie en know-how die thans door deze bedrijven achter slot en grendel worden gehouden. Nieuwe capaciteit zou binnen enkele maanden op gang kunnen worden gebracht. Suhaib Siddiqi, voormalig directeur chemie bij Moderna, producent van een van de eerste goedgekeurde vaccins, zei dat met de blauwdruk en technisch advies een moderne fabriek in staat zou moeten zijn om in hooguit drie tot vier maanden vaccins te produceren.

Frankrijk heeft opgeroepen tot uitbreiding van de productie in ontwikkelingslanden, en de VS hebben zich ingespannen om hetzelfde in eigen land te bereiken. Maar tot dusver blijven beide landen de monopolies van de farmaceutische bedrijven verdedigen.

Om het virus onder controle te krijgen, moeten er voldoende doses vaccins worden geproduceerd in verschillende geografische gebieden, tegen een betaalbare prijs en wereldwijd gratis worden verspreid in plaatselijke gemeenschappen. Tot nu toe faalt de wereld op alle deze fronten.

 

Opmerkingen voor de redactie:

  • Op basis van gegevens van OurWorldInData, Bloomberg en John Hopkins University blijkt dat van de 79 landen met een laag of een lager middeninkomen, zoals geclassificeerd door de Wereldbank, de meerderheid (ten minste 47 landen) van hun bevolking nog niemand heeft ingeënt. Dit cijfer is correct op 4 maart en houdt rekening met de gemelde geplande leveringen van COVAX-vaccins in de komende dagen, ook al moeten de vaccins nog worden toegediend. Wij erkennen dat er in de tussentijd meer niet-gerapporteerde COVAX-zendingen kunnen aankomen.
  • Sinds het begin van 2021 hebben landen met een hoog inkomen gemiddeld één dosis per seconde burgers gevaccineerd. Dit is gebaseerd op de gemiddelde dagelijkse COVID-19-vaccinatiedoses die tussen 1 januari en 2 maart 2021 zijn toegediend en is ontleend aan OurWorldInData voor landen die door de Wereldbank als "hoge-inkomenslanden" zijn geclassificeerd. Er werd een uurtarief berekend door ervan uit te gaan dat landen 8 uur per dag vaccineren, dat vervolgens werd verdeeld in minuten en seconden. Het gemiddelde van deze percentages per seconde voor deze 68 hoge-inkomenslanden werd vervolgens berekend op 1,1 doses per seconde of 66 per minuut. Het gemiddelde cijfer omvat zes hoge-inkomenslanden die nog niet zijn begonnen met het vaccineren van hun burgers. Er zijn enkele rijke landen die iets onder het "één-seconde-gemiddelde" zitten - b.v. België Zweden, Denemarken - maar die nog steeds >20 mensen per minuut doen.
  • De resultaten van de YouGov-peiling voor de afzonderlijke landen waren: VS - 69 procent, Frankrijk - 63 procent, Duitsland 70 procent en het VK 74 procent, wat een gecombineerd gemiddelde over de landen geeft van 69 procent. Alle cijfers, tenzij anders vermeld, zijn afkomstig van YouGov Plc.  De totale steekproefomvang was 1.351 volwassenen in de VS, 1788 volwassenen in het VK, 1010 volwassenen in Frankrijk en 2039 volwassenen in Duitsland. Het veldwerk vond plaats tussen 23 en 26 februari 2021.  De enquête werd online uitgevoerd. De cijfers zijn gewogen en zijn representatief voor alle volwassenen (18+) in elk afzonderlijk land van de VS, het VK, Frankrijk en Duitsland.
  • Vorige week vond The Associated Press fabrieken op drie continenten waarvan de eigenaars zeiden dat zij op korte termijn konden beginnen met de productie van honderden miljoenen doses COVID-19-vaccins, als zij maar de blauwdrukken en de technische know-how hadden om dat te doen.
  • Landen als Zuid-Soedan, Jemen en Malawi hebben de afgelopen maanden een dramatische toename van het aantal gevallen gezien. In Malawi steeg het aantal gevallen met 9500% toen de Zuid-Afrikaanse mutatie zich over het land verspreidde en twee ministers van hun kabinet op één dag stierven.
  • The People’s Vaccine Alliance is een groep van campagnevoerende organisaties waaronder Oxfam, Frontline AIDS, UNAIDS, Global Justice Now en het Yunus Centre.
Land: 

Contact us

Nederlandstalige pers
Belinda Torres Leclercq
0472/55.34.43
belinda.torres-leclercq@oxfam.org

Franstalige pers
Sotiris Gassialis
0494/13.56.78
sotiris.gassialis@oxfam.org

Follow us

OH-magazine
Abonneer je op het driemaandelijks magazine van Oxfam-Solidariteit, stuur een e-mail naar
oh-magazine@oxfamsol.be.

Twitter
Volg ons op Twitter