Gezondheid

22 september 2009

Te arm voor de dokter: 62 organisaties vragen gratis gezondheidszorg

Bij gebrek aan gratis gezondheidszorg moeten miljoenen mensen in arme landen het vaak met hun leven bekopen, zo stelt een onderzoeksrapport dat door 62 ngo’s en vakbonden in de gezondheidssector gesteund wordt. Tijd voor de wereldleiders om te handelen.

Volgens het rapport “Your Money or Your Life” (Je Geld of Je Leven) sterven jaarlijks een half miljoen zwangere vrouwen omdat ze geen toegang hebben tot gezondheidszorg. Andere mensen worden mishandeld omdat ze de doktersrekening niet kunnen betalen, zo worden ze bijvoorbeeld letterlijk opgesloten in ziekenhuizen.

Volgende week kunnen wereldleiders de gratis gezondheidszorg uitbreiden in arme landen en zodoende een reddingsboei toewerpen aan miljoenen mensen. Zij ontmoeten elkaar voor de VN-top over gezondheidszorg op 23 september in het kader van de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties. Waarschijnlijk zullen zij verklaren dat gratis medische diensten worden uitgebreid in ten minste zeven landen: Burundi, Ghana, Liberia, Malawi, Mozambique, Nepal en Sierra Leone.

Het verschil tussen leven en dood
Maar 62 vooraanstaande ngo’s waaronder Oxfam en vakbonden vrezen dat verklaringen alleen niet volstaan. Dit initiatief moet de start zijn van een stevig engagement voor financiële en technische ondersteuning én bovendien moeten deze maatregelen uitgebreid worden naar álle arme landen. “Hoeveel mensenlevens moeten nog nutteloos verloren gaan vooraleer leiders actie zullen ondernemen? Arme mensen kunnen de doktersrekening simpelweg niet betalen. Door niets te doen, blijven miljoenen mensen verstoken van levensreddende gezondheidszorg”, zo zei Stefaan Declercq, Algemeen secretaris van Oxfam-Solidariteit.

Jasmine Whitbread, directrice van Save the Children, zegt: “Als gratis gezondheidszorg in 2000 ingevoerd was, op het moment dat wereldleiders beloofden om de kindersterfte met twee derde te verminderen, dan waren meer dan twee miljoen kinderen nu nog in leven. Wereldleiders hebben niet alleen de macht maar ook de verantwoordelijkheid om gezondheidszorg gratis te maken voor arme gezinnen. Nog meer kinderen laten sterven omdat hun ouders zich geen behandeling kunnen veroorloven, is onaanvaardbaar.”

Dit initiatief kan het verschil betekenen tussen leven en dood voor de mensen die in één van de eerdergenoemde zeven landen leven.


De situatie in Burundi
De armoede is wijdverspreid in Burundi, 88% van de bevolking moet zien te overleven met 2 dollar per dag. Meer dan de helft van de kinderen jonger dan vijf hebben een matige tot ernstige groeiachterstand. 1 vrouw op 16 dreigt te sterven in het kraambed.

- In 2002 introduceerde Burundi gezondheidszorg tegen betaling, gesteund door de Wereldbank en het Internationaal Monetair Fonds (IMF). Twee jaar later toonde onderzoek aan dat vier van de vijf patiënten zich in de schulden gestoken hadden of een deel van de oogst hadden moeten verkopen om geld te hebben voor een behandeling. Als patiënten niet konden betalen, werden ze in het ziekenhuis opgesloten of hun identiteitsbewijzen werden afgenomen. Geen wonder dat de kraambedsterfte toenam.

- In 2006 kondigde de overheid aan dat bevallingen en gezondheidszorgen voor kinderen jonger dan vijf gratis zouden zijn. Daardoor groeide het aantal bevallingen in het ziekenhuis met 61%. Binnen het jaar steeg het aantal behandelingen voor kinderen van minder dan vijf met 40%.

Maar er blijft nog een lange weg te gaan om gezondheidszorg voor iedereen toegankelijk te maken. De Burundese overheid en de internationale hulpverlening moeten financiële middelen en technische expertise voorzien zodat gratis gezondheidszorg voor zwangere vrouwen en kinderen een realiteit wordt.


Blijft de Millenniumdoelstelling een droom?
2015, de deadline voor de Millenniumontwikkelingsdoelstellingen, nadert snel. Maar de vooruitgang op het vlak van gezondheidszorg is helemaal niet op schema. Elk jaar sterven vier miljoen kinderen binnen de 28 dagen na hun geboorte. En het aantal vrouwen dat sterft tijdens de zwangerschap of bij de bevalling is nauwelijks verbeterd sinds 1990, ondanks de doelstelling om dit aantal met twee derde te laten afnemen.

Overheden hebben dringend nieuwe fondsen nodig om medische diensten uit te breiden, om meer dokters en gezondheidspersoneel aan te werven of te behouden en om meer diensten en medicijnen ter beschikking te stellen die gemakkelijk bereikbaar en toegankelijk zijn voor iedereen. Adrienne Germein, Voorzitster van de Internationale Coalitie voor de Gezondheid van Vrouwen, vertelt: “Ik heb met eigen ogen gezien wat de gevolgen zijn van het invoeren en weer afschaffen van gebruikerstarieven voor vrouwen, kinderen en families. De voorgestelde actie in het rapport “Your money or your life” is dringend nodig.”

De algemene secretaris van TUC, Brendan Barber, besluit: “Overal ter wereld moeten mensen het recht hebben op gratis gezondheidszorg en toegang tot bekwame gezondheidswerkers. Kwaliteitsvolle openbare gezondheidsdiensten zijn bovendien vitaal voor de economische groei en welvaart.”

Voor meer informatie:
- Katrien Vervoort, beleidsmedewerkster Sociale basisdiensten bij Oxfam-Solidariteit
Tel. 02 501 67 56 — gsm: 0494 23 02 53
- Het volledige rapport “Your Money or Your Life”

Het rapport “Your Money or your life” wordt gesteund door 62 ngo’s en vakbonden, waaronder:

Action for Global Health, Action Aid, Action Aid Burundi, Ghana, Liberia, Malawi, Mozambique, Nepal & Sierra Leone, AIDES, AIDOS, Avocats pour la Santé dans le Monde France, Cara International Consulting Ltd, Citizens United to Promote Peace and Democracy in Liberia, Commonwealth Association of Paediatric Gastroenterology and Nutrition (CAPGAN), Commonwealth HIV & AIDS Action Group, Commonwealth Nurses Federation, Diverse Women for Diversity, Regional Network on Equity in Health in Southern Africa (EQUINET), Essential Services Platform of Ghana, European Public Health Alliance, Global Call to Action Against Poverty (GCAP) Liberia, Global Health Advocates India, Global Health Advocates Switzerland, Initiative for Health Equity & Society, Integrated Social Development Centre (Ghana), Interact, International Women’s Health Coalition, International Peoples Health Council (South Asia), Liberia Democratic Institute, Malawi Health Equity Network, Médecins du Monde (France, Portugal, Spain & UK), Merlin, National Organization of Nurses and Midwives of Malawi, National Association of People Living with HIV and AIDS Malawi, Oxfam, People’s Health Movement, Physicians for Human Rights, Public Services International, Plan, Resource Centre for Primary Health Care (RECPHEC) Nepal, Results UK, Save the Children UK, Sidaction, Stop AIDS Campaign, Treatment Action Group (TAG), TB Alert, The International HIV/AIDS Alliance, Trades Union Congress (TUC), UNISON, UK Student Stop AIDS Campaign, Voluntary Service Overseas (VSO), WEMOS (Netherlands), World Vision International, Women and Children First.

  • (PDF - 878.2 kB)