EPA

cc-EU Commissarissen voor Ontwikkelingssamenwerking en Handel
cc-Ministers voor Ontwikkelingssamenwerking en handel van de lidstaten
cc-Leden van de Portugese regering

Onderwerp: de Economische Partnerschapsakkoorden (EPA’s)

Geachte eerste minister,

Sinds enkele maanden zijn de EU-onderhandelingen met de ACP-landen over de EPA’s in een kritische fase beland en de Europese Commissie (EC) heeft nu gedetailleerde voorstellen voor de EPA-teksten op tafel gelegd in alle ACP-regio’s. De EC oefent steeds meer druk uit om een akkoord te ondertekenen voordat de WTO verklaring van afstand verstrijkt binnen zes maanden. Die druk wordt door de EC nog opgevoerd met dreigementen om de exporttarieven voor ACP-landen te verhogen indien er tegen het einde van 2007 geen akkoord is. Terwijl de EPA-onderhandelingen hun hoogtepunt bereiken, willen wij met enige nadruk aandringen om de bestaanszekerheid en de toekomst van miljoenen arme mensen centraal te stellen. Deze prioriteiten mogen niet losgelaten worden om de deadline te kunnen halen.

In de besluiten die de EU-Raad en de Gemeenschappelijke ACP-EU-Raad in mei van dit jaar hebben genomen, herhaalden zij hun toezeggingen voor duurzame ontwikkeling en armoedebestrijding. Maar alle signalen die uit de onderhandelingen worden opgevangen, wijzen er veeleer op dat die toezeggingen tijdens de onderhandelingen niet meer bevestigd worden. Uit een analyse van de voorstellen die de EU voorlegt, blijkt dat zij heel wat verder gaat dan hetgeen volgens de WTO-regels nodig is en in vele gevallen zijn ze zelfs een antithese van ontwikkeling. Deze bezorgdheid heeft bijvoorbeeld te maken met de basisvoorzieningen en andere handelsgerelateerde zaken die door de Europese onderhandelaars nog altijd vooruitgeschoven worden, terwijl de ACP-landen de keuze hebben om hierover al dan niet te onderhandelen. Op 25 mei 2007 publiceerde de Britse krant, The Financial Times, bijvoorbeeld een open brief gericht aan de Europese Commissie, waarin een aantal wereldberoemde deskundigen inzake intellectueel eigendomsrecht aantoonden dat de EPA-voorstellen van de EC de sociale en economische vooruitgang van de ACP-landen zou vertragen in plaats van die te stimuleren.

Europa slaagt er ook niet in om van ontwikkeling een centraal thema te maken in zijn verzoeken omtrent markttoegang. De Europese lidstaten zijn het wel eens dat de regionale integratie van de ACP-landen ondersteuning verdient, maar toch zouden de onderhandelingsposities die de EC inneemt precies het averechtse effect kunnen hebben. Europa is er vroeger zelf in geslaagd zijn regionale integratie te realiseren, door de regionale markten te beschermen en te promoten, en door de producenten van landbouw- en industrile producten te ondersteunen om meer concurrentieel te worden. Precies dergelijke maatregelen worden nu aan de ACP-landen geweigerd. Hen wordt gevraagd hun markten open te stellen voor de EU, nog voordat hun producenten en regionale markten de kans hebben gekregen er klaar voor te zijn.

Nu de deadline nadert, stijgt ook de druk om de onderhandelingen af te ronden. Van beide kanten komen beloften dat de EPA’s ‘tijdig zullen afgerond worden’ maar daarbij wordt helemaal geen rekening gehouden met de massa’s werk die nog wachten. De discussiepunten die op tafel liggen zijn complex en omdat ze zulke grote impact kunnen hebben op de ontwikkeling van de armste landen in de wereld moeten ze grondig aangepakt en besproken worden. Dat is tot nog toe niet gebeurd: teksten en verbintenissen zijn niet grondig bestudeerd of besproken door onafhankelijke experts, ook niet op het niveau van de nationale regering en evenmin door de belangrijkste betrokkenen waaronder vooral boerenorganisaties, vakbonden en de zakenwereld.

De EU-landen moeten een aantal duidelijke stappen zetten om te verzekeren dat ontwikkeling een prioriteit wordt:
 Vooreerst vragen wij aan u, geachte eerste minister, om tijdens uw voorzitterschap een grondige beoordeling en een democratisch debat aan te moedigen over de diverse teksten die op tafel liggen;

 Ten tweede herhalen we dat de EU moet ophouden aan te dringen op een wederzijds akkoord over markttoegang voor goederen en het opnemen van nieuwe kwesties zoals investeringen, concurrentiebeleid en overheidsvoorzieningen. Ze moet stoppen met te vragen dat WTO-plus voorwaarden voor diensten en intellectuele eigendomsrechten in gelijk welk handelsovereenkomst met ACP-landen opgenomen worden. We herinneren aan de verbintenis van de EU van 15 mei 2007 om “de rechten van de ACP-landen en de regio’s volledig te respecteren om een eigen ontwikkelingsbeleid te bepalen’.

 Ten derde zouden de EU-lidstaten, overeenkomstig het verzoek van de ACP-ministers (zie hun besluiten van 24 mei 2007) hun wettelijke verplichting moeten nakomen en meteen een formele toezegging moeten doen dat er geen hogere tarieven zullen worden opgelegd en dat de handel niet zal verstoord worden indien er tegen het einde van dit jaar geen EPA-akkoord is. Zij zouden bovendien moeten erkennen, zoals ook aangetoond door recent onderzoek, dat technisch haalbare oplossingen beschikbaar zijn die in overeenstemming zijn met de WTO-regels. Het volstaat dat de EU-lidstaten laten blijken dat de politieke wil en het leiderschap hiervoor bestaat.

 Tenslotte dringen we aan op garanties dat, ongeacht de uitkomst van deze onderhandelingen, de EU-lidstaten toezeggingen doen en ook nakomen om bijkomende hulp te bieden aan ACP-landen om problemen met voorraden op te vangen en om de lokale en regionale markten van ACP-landen sterker te maken. De levering van deze hulp moet gebaseerd zijn op de principes van de Verklaring van Parijs over de eigendom van een land en de wederzijdse verantwoordelijkheid.

Wij verheugen ons over het feit dat ontwikkeling en meer bepaald de relatie tussen de EU en Afrika bovenaan de agenda staat van het Portugese voorzitterschap. Op basis hiervan vragen wij uw voorzitterschap erop toe te zien dat de toezeggingen van de EU rond de ontwikkeling van Afrika enerzijds en de aanpak en de inhoud van de EPA-onderhandelingen anderzijds overeenstemmen. We zijn erg bekommerd dat, zoals het er nu uitziet, de EPA-onderhandelingen de steun aan ontwikkeling eerder in gevaar brengen en de ontwikkelingsambities van de voorlopige EU-Afrikastrategie op de helling zetten.

Wij kijken vol verwachting uit naar een Portugees voorzitterschap dat zich actief engageert voor duurzame ontwikkeling evenals naar verdere uitwisselingen over deze zaken in de toekomst.

Hoogachtend,

Werd ondertekend door:

Action for Southern Africa (ACTSA), United Kingdom
Action medeor, Germany
Adventist Development and Relief Agency (ADRA), Germany
Africa-Europe Faith and Justice Network (AEFJN), Belgium
Afrika-Europa Netwerk, The Netherlands
Afrikagrupperna - Africa Groups, Sweden
AGEZ - Arbeitsgemeinschaft Entwicklungszusammenarbeit, Austria
Aktion Bundesschluss, Germany
ALBOAN, Basque Country, Spain
Associao Vida Abundante, Portugal
ATTAC Sweden, Sweden
BATEGINEZ, Basque Country, Spain
Both ENDS, The Netherlands
Brot fr die Welt-Bread for the World, Germany
Brothers of the Immaculate Conception of the Blessed Virgin Mary (FIC), The Netherlands
Campagna l’Africa non in vendita!, Italy
Campagna per la Riforma della Banca Mondiale, Italy
Centre for Research on Multinational Corporations (SOMO), The Netherlands
Centre National de Coopration au Dveloppement" (CNCD/11 11 11), Belgium
Centro Cristo Vida Abundante, Portugal
Christian Aid, Ireland
Christian Aid, United Kingdom
CICM, The Netherlands
CIDAC, Portugal
CMC Mensen met een Missie, The Netherlands
Coalition of the Flemish North-South Movement - 11.11.11, Belgium
Congregation of the Holy Spirit, The Netherlands
Cooperazione per lo Sviluppo dei Paesi Emergenti-COSPE, Italy
Coordinadora de ONGD de Euskadi, Spain
Desafio Miqueias - Micah Challenge Portugal, Portugal
Diakonia, Sweden
Dutch GATS Platform, The Netherlands
EIRENE-Internationaler Christlicher Friedensdienst, Germany
Evangelischer Entwicklungsdienst-Church Development Service(EED), Germany
Fair Italy, Italy
Fairfood, The Netherlands
Farm Crisis Network (FCN), United Kingdom
Federacion de Comits de Solidaridad con Africa Negra, Basque Country, Spain
Finnish NGDO platform to the EU (Kehys), Finland
Foundation for Gaia, United Kingdom
Grail Movement, The Netherlands
Grupo Mocambicano da Divida, Mozambique
Holy Ghost Fathers, The Netherlands
Igreja Evanglica em Lisboa, Portugal
Interchurch Organisation for Development Co-operation (ICCO), The Netherlands.
Italian Support Committee for the Farmers’ Movement in Africa, Italy
Jovem +, Portugal
Jvenes del Tercer Mundo - Hirugarren Munduko Gazteak, Basque Country, Spain
Koordination Suedliches Afrika (KOSA), Germany
KWIA-Flemish Support Group for Indigenous Peoples, Belgium
ManiTese, Italy
Millenium Solidarity, Switzerland
Misiones Diocesanas Vascas, Basque Country, Spain
MS Danish Association for International Co-operation, Denmark
Netzwerk Afrika Deutschland (NAD), Germany
Oxfam International
Peuples Solidaires, France
Plataforma Portuguesa das ONGD- Portuguese Platform of NGDO, Portugal
Prosalus, Spain
SERSO (Servicio de Solidaridad San Viator de Euskalherra), Spain
Service Centre for Development Cooperation (KEPA), Finland
Sisters of Charity, The Netherlands
Solidarittsdienst-international - Solidarity service-international (SODI), Germany
Tearfund, United Kingdom
Terra Nuova, Italy
Dutch GATS Platform, The Netherlands
Trade Justice Movement, United Kingdom
Tradewatch, Italy
Traidcraft Exchange, United Kingdom
Transnational Institute (TNI), The Netherlands
Trcaire, Ireland
Vredeseilanden, Belgium
Welthaus Bielefeld, Germany
Wemos Foundation, The Netherlands
World Development Movement (WDM), United Kingdom
World Economy, Ecology & Development (WEED), Germany
World Rural Forum, Spain