Gezondheid

6 juli 2009

Rapport - Openbare dienstverlening essentieel bij armoedebestrijding

Zonder klaslokalen met onderwijzers, klinieken met verpleegkundigen, schoon drinkwater en betrouwbare toiletten kan de wereld geen einde maken aan armoede. Daarbij is de rol van overheden essentieel, omdat bedrijven, ngo’s en andere particuliere initiatieven er niet voor kunnen zorgen dat arme mensen op grote schaal toegang krijgen tot deze diensten. Dit staat in een nieuw rapport van Oxfam International en WaterAid (sept. 2006).

Iedere dag sterven er wereldwijd 4.000 kinderen aan diarree en nog eens 2.000 aan andere ziektes als gevolg van vervuild drinkwater of gebrek aan sanitaire voorzieningen. Elke dag laten 1.400 vrouwen het leven in het kraambed. Dagelijks gaan zo’n 100 miljoen kinderen, vooral meisjes, niet naar school. Deze cijfers geven aan dat sociale basisvoorzieningen in ontwikkelingslanden sterk verbeterd moeten worden.

Overheden moeten zorgen voor het algemeen belang

In het rapport (Engels, pdf) “In naam van het algemeen belang” pleiten Oxfam International en WaterAid ervoor dat regeringen van ontwikkelingslanden een groter deel van hun budgetten besteden om deze vitale dienstverlening op te bouwen voor hun burgers. En dat rijke landen hen daarbij moeten steunen met meer langetermijnhulp.

"Het opbouwen van openbare diensten in arme landen is essentieel om een rechtvaardige wereld zonder armoede te bereiken", zegt Xavier Declercq, directeur mobilisatie bij Oxfam-Solidariteit. "Waarin zou beter genvesteerd kunnen worden dan in de opleiding en de salarissen van onderwijzers en verpleegkundigen, of in de ontwikkeling van de nationale drinkwatervoorziening en de sanitaire infrastructuur?"

Volgens Xavier Declercq blijkt uit de cijfers duidelijk dat armoede sterk aan geslacht gerelateerd is. "Vrouwen en meisjes vormen het merendeel van de slachtoffers, terwijl zij zeker op het gebied van drinkwater en sanitair de zwaarste verantwoordelijkheden op hun schouders hebben. Zij zijn daar elke dag urenlang mee bezig."

In het rapport worden rijke landen en de Wereldbank onder vuur genomen omdat ze het vermogen van regeringen van arme landen ondermijnen om openbare diensten te verlenen. In plaats daarvan dwingen ze de landen de watervoorziening en gezondheidszorg in handen te geven van de particuliere sector. Dat leidt tot weinig adequate projecten. Volgens het rapport kan het bedrijfsleven wel een rol spelen, net als liefdadigheidsinstellingen en religieuze groeperingen, maar ze kunnen de schaalgrootte niet realiseren die noodzakelijk is om lle burgers te bereiken, inclusief vrouwen en kinderen, minderheden en de allerarmsten.

Ontwikkeling kan in n generatie

In het rapport “In naam van het algemeen belang” wordt gesteld dat algemene openbare dienstverlening de basis is geweest voor de welvaart in de rijke landen. "Zo’n honderd jaar geleden verschilde de gemiddelde levensverwachting in Europa niet zo veel van die in het huidige Afrika", zegt Xavier Declercq van Oxfam-Solidariteit.

"Alleen dankzij sterke door overheden geleide programma’s wisten we volksziektes aan te pakken en konden we een goed opgeleid arbeidspotentieel creren, waarmee het fundament werd gelegd voor het welvaartsniveau dat we vandaag de dag genieten."

Terwijl dit rapport de uitdagingen voor zwakke overheden in veel landen duidelijk onderkent, wordt ook gewezen op enkele recente successen. Sri Lanka, Botswana, Maleisi en de Indiase deelstaat Kerala hebben, binnen een generatie, vorderingen geboekt op het vlak van gezondheid en onderwijs terwijl de ontwikkelde landen daar meer dan een eeuw over deden. Sri Lanka is een arm land, waar een derde van de bevolking met minder dan twee dollar per dag moet rondkomen. Toch heeft het gratis gezondheidszorg en onderwijs voor zijn burgers. De kraambedsterfte is er van de laagste ter wereld.

"Meer dan een miljard mensen leven zonder toegang tot schoon drinkwater. Ongeveer 2,6 miljard mensen beschikken niet over een toilet", zegt Belinda Calaguas van WaterAid. "Dat leidt onvermijdelijk tot de verspreiding van watergerelateerde ziektes die dagelijks 6.000 kinderen het leven kosten.”

“Deze problematiek neemt nog voortdurend uitbreiding in sommige van de armste landen. Het antwoord ligt in een massieve hervorming van de openbare sector, die ondersteund moet worden door de rijke landen. Rijke landen geven bijna net zoveel uit aan honden- en kattenvoer (40 miljard dollar) als de 47 miljard dollar die het jaarlijks zou kosten om de Millenniumdoelstellingen te bereiken op het gebied van gezondheid, onderwijs, water en sanitaire voorzieningen."

"Voor het eerst in de geschiedenis zou ieder kind naar school kunnen gaan, zou iedere vrouw haar kind kunnen baren met passende medische zorg, zou iedereen schoon water kunnen drinken en zouden miljoenen zorgverleners levens kunnen redden en onderwijzers kinderen kunnen vormen. Met minder moeten we geen genoegen nemen", aldus Xavier Declercq.

Voor meer informatie:
Xavier Declercq, directeur mobilisatie bij Oxfam-Solidariteit
- tel. 02/ 501 67 13
- xavier.declercq(at)oxfamsol.be
- gsm 0475 220 791

Het volledige rapport (Engels, pdf)“In naam van het algemeen belang”

Meer weten?
    Volg Oxfam-Solidariteit op: