Klimaatverandering

31 mei 2010

Klimaatfinanciering met leningen verhoogt de schuld van arme landen

Als rijke landen in plaats van 80 miljard euro klimaatcash een lening toestaan aan arme landen om de klimaatverandering te bestrijden, dan blijven zij het kind van de rekening, stelt Oxfam bij de publicatie van haar rapport “The $100billion questions”.

Bij de start van de eerste klimaatonderhandelingen sinds de Kopenhagentop publiceert Oxfam haar rapport “The $100billion question”. Oxfam is bezorgd omdat nu al duidelijk wordt dat een significant deel van het klimaatgeld dat tussen 2010 en 2011 voorzien is, leningen zijn en geen toelagen. En de organisatie is sterk gekant tegen leningen om gemeenschappen te helpen bij hun aanpassing aan de klimaateffecten.

“Nu heel wat arme landen essentiële budgetten voor gezondheidszorg en onderwijs moeten schrappen omwille van de economische crisis, willen rijke landen hen nog opzadelen met een extra klimaatschuld. Zij worden al het zwaarst getroffen door klimaateffecten die ze niet eens zelf veroorzaakt hebben“, onderstreept Saar van Hauwermeiren van Oxfam. “Het is alsof je de auto van de buren in de prak rijdt en dan een lening aanbiedt om de schade te herstellen!”

Handen af van het ontwikkelingsgeld!
Het rapport “The $100billion questions” stippelt een interessante piste uit waarmee rijke landen zich aan hun belofte kunnen houden. Ze kunnen zelfs nog beter doen en tegen 2020 de beloofde 80 miljard euro verdubbelen om de reële noden van ontwikkelingslanden te beantwoorden. Rijke landen hoeven geen budgetten voor ontwikkeling aan te spreken, want ze kunnen:

• via een globale financiële transactietaks of Robin Hoodtaks op banken tot 80 miljard euro verzamelen. De minieme taks van 0,05% kan per jaar tot 320 miljard euro opleveren voor gezondheid, onderwijs én klimaatverandering.

• een systeem van emissiehandel opzetten voor de internationale lucht- en scheepvaart, dat 16 tot 24 miljard euro oplevert. Dit zou de hoeveelheid koolstofuitstoot van deze sectoren plafonneren en hen dan doen betalen voor elke uitgestoten hoeveelheid CO2.

• 60 miljard euro per jaar aan vaste bijdragen betalen, op basis van hun historische verantwoordelijkheid voor de koolstofuitstoot en van hun betalingscapaciteit. Het bedrag komt voort uit de binnenlandse emissiehandel of van de budgetten waarmee momenteel fossiele brandstoffen en koolstofintensieve industrieën gesubsidieerd worden.

• via het IMF tegen 2012 bijna 13 miljard euro ter beschikking stellen als lage intrestleningen voor koolstofarme ontwikkeling. Met behulp van de speciale trekkingsrechten (SDR’s) voor rijke landen kunnen ‘groene obligaties’ uitgegeven worden, waarmee per jaar tot 36 miljard euro kan ingezameld worden aan lage intrestleningen voor ontwikkelingslanden.

Op de markt rekenen, is een zeker risico
Publieke financiering voor het klimaat is noodzakelijk, zo benadrukt het rapport, zodat arme landen niet verstoken blijven van investeringen in de toekomst. Grote ondernemingen zullen immers investeren in een globale groene economie, maar het is onwaarschijnlijk dat ze hiervoor kleine projecten met een laag of geen financieel rendement zullen kiezen.

Kleinschalige projecten zoals het aanleggen van irrigatiesystemen of het planten van mangroves zijn ontworpen om de armste mensen te helpen met de aanpassing aan de klimaatverandering. 80% van het voedsel in arme landen wordt geproduceerd door vrouwen. En op de markt rekenen om klimaatverandering te bestrijden zou een groot risico voor honger in de wereld kunnen vormen.

Oxfam roept de onderhandelaars in Bonn op in 2010 open kaart te spelen over het klimaatgeld. “In december moet er in Mexico een duidelijk en concreet plan op tafel liggen om de 80 miljard euro bijeen te brengen en zelfs te verdubbelen. Dit zou het sinds Kopenhagen geschade vertrouwen van de ontwikkelingslanden in de onderhandelingen kunnen herstellen”, concludeert Saar Van Hauwermeiren.

Voor meer informatie of interviews met klimaatexperts, contacteer:
- Saar Van Hauwermeiren - Tel. 09 218 79 42
- Brigitte Gloire (van 8 tot 11 juni in Bonn) - Tel. 02 501 67 53 - gsm: 0494 588 606
- Rapport "The $100 billion question"

EXTRA
- Vandaag lanceren sociale bewegingen een oproep tot de wereldleiders om moedige en concrete actie te ondernemen tijdens de G8 en G20-top in Toronto: herbekijk de wereldeconomie en bestrijd klimaatverandering, armoede en ongelijkheid.
- Brief aan de Belgische ministers Schauvlieghe en Magnette

  • (PDF - 83.2 kB)