Vrede en veiligheid

14 mei 2009

De nieuwe militaire operatie in Zuid-Kivu brengt meer oorlogsellende voor de burgers

De VN-vredesmacht MONUC maakt zich klaar om het nieuwe offensief van het Congolese leger (FARDC) tegen de FDLR-milities in Zuid-Kivu te steunen. Oxfam waarschuwt dat de militaire plannen van de Congolese regering zullen leiden tot meer burgerslachtoffers en zware oorlogsellende.

De internationale hulporganisatie onderstreept dat er een oplossing moet komen om het gruwelijk hoge aantal mensenrechtenschendingen van rebellengroepen te stoppen. Tegelijk benadrukt zij dat het antwoord op het geweld geen actie kan zijn die nog meer oorlogsellende veroorzaakt.

Steven Van Damme, beleidsmedewerker humanitaire lobby bij Oxfam-Solidariteit, is net terug van de regio: “Vier maanden geleden heeft het offensief tegen de FDLR in Noord-Kivu een spiraal van geweld in gang gezet die ertoe leidde dat sinds januari al meer dan 250.000 mensen op de dool zijn. Die mensen ontvluchtten de wraakacties van de FDLR-rebellen en de misbruiken van de Congolese soldaten. Er werd op grote schaal geplunderd en verkracht. Duizenden huizen zijn ondertussen in vlammen opgegaan.”

Internationaal humanitair recht dient gerespecteerd

Oxfam zei dat elke militaire actie het risico voor de burgers tot een absoluut minimum moet beperken, overeenkomstig het internationale humanitaire recht. De organisatie riep ook op voor gepaste sancties wanneer dat oorlogsrecht met de voeten getreden wordt. De straffeloosheid waarmee de mensenrechten geschonden worden, ook door het regeringsleger, duurt al veel te lang.

“Onder de huidige omstandigheden moet de bescherming van het leven van onschuldige burgers de hoogste prioriteit krijgen van de VN-vredesmacht, ook wanneer zij militaire steun biedt aan de operatie”, aldus Van Damme. De hulporganisatie vraagt de VN met aandrang om duidelijke voorwaarden te koppelen aan haar steun voor elke militaire actie van de FARDC. Het internationale humanitaire recht en de bescherming van de burgers moet daarbij de hoeksteen zijn.

Gevangen tussen rebellen en leger

Oxfam vraagt ook meer aandacht voor niet-militaire inspanningen om rebellengroepen te ontwapenen. Dat proces heeft tot nu toe niet genoeg kansen gekregen en het houdt nochtans veel minder risico’s in voor de bevolking.

“Als we de gevolgen zien van de militaire actie in Noord-Kivu die in januari 2009 gelanceerd werd, zijn we heel bezorgd over de humanitaire gevolgen van een soortgelijke aanval in Zuid-Kivu.” zegt Van Damme. “De tol in Noord-Kivu was zwaar, er vielen talloze doden en gewonden, mensen moesten alles achterlaten en vluchten maar de wereld had er geen oog voor.”

“Het echte militaire offensief in Zuid-Kivu is nog niet begonnen en er zijn al 100.000 mensen op de vlucht. Die zijn op de dool, zoekend naar de minst onveilige schuilplaats die ze kunnen vinden. Hele gebieden zijn leeg. In Bunyakiri, de streek die nu het zwaarst te lijden heeft onder de operatie, zitten de mensen gevangen tussen twee problemen: de FDLR-rebellen en gewapende groepen in de bossen, bergen en velden rondom de centra waar ze schuilen enerzijds en het Congolese leger in die centra anderzijds.” Hulporganisaties verwachten dat mogelijk 400.000 mensen op de vlucht zullen slaan in Zuid-Kivu.

Wat doet Oxfam?
- Oxfam helpt meer dan 500.000 mensen in het getroffen gebied.
- De organisatie moest haar programma uitbreiden na de eerste aanvallen in januari en de steun opvoeren in Noord-Kivu om bovenop de bestaande hulp nog 85.000 mensen te kunnen helpen.
- In Bukavu (Zuid-Kivu) heeft Oxfam haar bureau versterkt om een minimum aan humanitaire hulp te kunnen blijven garanderen tijdens de operaties.
- Ondertussen vraagt de hulporganisatie alle grote donoren met aandrang om genoeg aandacht te geven aan de crisis die al sinds januari de streek verwoest.
- Oxfam lanceerde een oproep voor Oost-Congo ten einde meer dan 500.000 slachtoffers van het conflict te kunnen helpen. Ook u kunt steunen.

Meer info:
- Steven Van Damme, beleidsmedewerker humanitaire lobby bij Oxfam-Solidariteit Tel. 02 501 67 42 — gsm: 0485 442 747 — sva(at)oxfamsol.be
- Lees ook:
Oost-Congo in vuur en vlam
Vrouwen in de DR Congo vragen erkenning voor hun rol in het vredesproces